ضرب المثل آدم گرسنه ایمان ندارد یا شکم گرسنه دین و ایمان ندارد به افرادی گفته می‌شود که به تعهدات و قولهای خود عمل نمی‌کنند.

ریشه ضرب المثل

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک روزی روزگاری مردی که از حج باز می‌گشت از کاروان خود جا ماند. وقتی هرچه گشت نتوانست کاروان خود را بیابد، فردی به او گفت: ساعتی قبل کاروانی را دیده که از این جاده عبور می‌کردند. مرد بیچاره مسیر را در پیش گرفت و به سرعت شروع به دویدن کرد. هرچه دوید نتوانست کاروانی را ببیند. راه را گم کرد و خسته و گرسنه در بیابان ماند. هر لحظه آفتاب بیشتر بر صحرا می‌تابید و مرد تشنه‌تر و گرسنه‌تر می‌شد به حدی که مرد مرگ را در نزدیکی خود می‌دید.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک مرد در راه مانده دستهایش را رو به آسمان کرده و از خداوند کمک خواست. شیطان که همیشه در کمین انسان‌های با ایمان هست در همان نزدیکی‌ها بود. سریع به سراغش رفت و گفت: شنیدم که خیلی گرسنه و تشنه‌ای و کمک می‌خواهی من حاضرم به تو کمک کنم هرچه بخواهی برای تو حاضر کنم به شرط اینکه ایمان چندین ساله‌ات را به من بدهی.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک مرد که تازه از حج بازگشته بود و برای ایمانش چهل سال زحمت کشیده بود ابتدا قبول نکرد. ولی وقتی کمی گذشت و دید مرگ خیلی به او نزدیک است، به فکر راه چاره‌ای افتاد. سپس به شیطان گفت: شرط تو قبول است. شیطان با خود گمان کرد توانسته مرد دینداری را فریب دهد با خوشحالی تمام آبی گوارا و غذایی لذیذ برای مرد تهیه کرد و در اختیار او قرار داد آن وقت با لذت نشست و غذا خوردن مرد را تماشا کرد. مرد دیندار غذا و آب را که خورد جانی دوباره گرفت، دست‌هایش را رو به آسمان گرفت و گفت: خدایا شکرت!

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک شیطان که توقع شکرگزاری او را نداشت، عصبانی شد و گفت: من آب و غذا برای تو فراهم کردم بعد تو از خدای خود سپاسگزاری می‌کنی مگر تو ایمانت را در ازای آب و غذا به من ندادی؟

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک مرد گفت: من گفتم تو چرا باور کردی؟ آن موقع من از شدت گرسنگی در حال مرگ بودم. مگر نشنیده‌ای که شکم گرسنه دین و ایمان ندارد؟ شیطان فهمید که با تمام زرنگی و فریب‌کاری، فریب یک مرد دیندار را خورده.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک  

پیامها

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک پیام این ضرب المثل این است که انسان تا جایی که در اختیار خود اوست باید از فقر اجتناب کند و با سعی و تلاش حداقل‌های زندگی خود را تأمین کند؛ زیرا فقر و نداری یکی از آفت‌های تدیّن و ایمان است و زمینه کشیدن شدن به گناه و بی‌ایمانی در فقرا بیشتر است. این ضرب المثل در مذمّت و نکوهش فقر به کار می‌رود.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک  

ضرب المثل های هم مضمون

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ـ شکم گرسنه پند نمی‌پذیرد.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ـ افلاس، عِنان از کف تقوا برباید.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ـ فقیر در جهنم نشسته است.(2)

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک  

اشعار هم مضمون

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک با گرسنگی قوّت پرهیز نماند * افلاس، عنان از کف تقوا بِرُباید (سعدی)

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک غم فرزند و نان و جامه و قوت * باز دارد ز سیر در ملکوت (سعدی)

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک گرگ گرسنه چو گوشت یافت نپرسد * کاین شتر صالح است یا خر دجّال (سعدی)(3)

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک  

ریشه های قرآنی حدیثی

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک رسول خدا(صلی الله علیه وآله): «کادَ الفَقرُ اَن یَکُونَ کُفراً؛ فقر، به کفر ورزیدن نزدیک است.»(4)

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک رسول خدا(صلی الله علیه وآله): «الفَقرُ سَوادُ الوَجهِ فی الدّارین؛ فقر مایه روسیاهی در هر دو جهان است.»(5)

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک امام علی(علیه السلام): «انَّ الفَقرَ مَنقَصةٌ لِلدّینِ مَدهَشةٌ لِلعَقلِ داعیةٌ لِلمَقتِ؛ فقر و نداری باعث کاستی در دین و سرگشتگی خرد و ایجاد کینه و دشمنی است».(6)

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک  

لغات

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک افلاس: تنگ‌دستی.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک قوت: وعده غذایی.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک عِنان: افسار اسب و شتر را گویند، کنایه از کنترل.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک کف: دست.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک  

پی نوشت ها :

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک 1. یحیی برقعی، کاوشی در امثال و حکم فارسی، قم، نمایشگاه و نشر کتاب، چ 2، 1364، ص 24.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک 2. ابراهیم شکورزاده بلوری، دوازده هزار ضرب المثل فارسی، مشهد، آستان قدس رضوی، چ 2، 1384، ص 675.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک 3. همان.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک 4. شیخ کلینی، کافی، تحقیق: علی اکبر غفاری، تهران، دار الکتب الاسلامیة، چ 3، 1388 هـ.ق، ج 2، ص 307.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک 5. علامه مجلسی، بحارالانوار، بیروت، دار احیاء التراث، چ 3، 1403 هـ.ق، ج 72، ص 30.

ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک ضرب المثل شکم گرسنه ایمان ندارد-ایرناک 6. نهج‌البلاغه سید رضی، تحقیق: محمد دشتی و کاظم محمدی، قم، انتشارات امام علی(ع)، چ 2، 1396 هـ.ق، حکمت 70.

(0 رای)
بازدید : 22 بار

نوشتن نظرات

توجه : ارسال پیام های توهین آمیز به هر شکل و با هر ادبیاتی دور از فرهنگ ایرانی ما است لذا از ارسال اینگونه پیام ها جدا خودداری فرمایید.


تصویر امنیتی